Helvanın Bin Yıllık Yolculuğuna Işık Tutan Eser: “Helvahane” Yayımlandı

BEĞENDİM

ABONE OL

News

SAMSUN OLAY – Türk gastronomi ve kültür tarihine ışık tutan, alanında ilk ve tek olma özelliği taşıyan “Helvahane” adlı kitap, yazar Sibel Sayımlar’ın 1 Haziran doğum gününde okuyucuyla buluştu. Kitap, helvanın Orta Asya’dan günümüze uzanan serüvenini, Selçuklu ve Osmanlı saray mutfağındaki yerini, Anadolu coğrafyasındaki dönüşümünü ve kültürel boyutlarını kapsamlı bir şekilde ele alıyor.

Helvanın Tarihsel Yolculuğu

Sibel Sayımlar’ın uzun yıllara dayanan araştırmalarının ürünü olan “Helvahane”, sadece bir yemek kitabı olmanın çok ötesinde, multidisipliner bir çalışma olarak dikkat çekiyor. Kitap içerik yönünden helvanın adı, anlamı, tarihi, kültürü, sosyolojisi, ritüelleri, edebiyatı, gastronomisi ve tariflerini kapsıyor.

Araştırmalara göre, Arap menşeli bir tatlı olan helva, yüzyıllar boyunca farklı coğrafyalarda gelişen Türk mutfak kültürünün vazgeçilmez bir parçası haline gelmiştir. Orta Asya’dan Balkanlara, Afrika’dan Karadeniz’in kuzeyine kadar uzanan geniş bir coğrafyada, farklı dinî ve etnik yapıya sahip milletlerle kültürel etkileşime giren Türk mutfağı, helvayı kendine has özellikleriyle yeniden yorumlamıştır.

Samsun OLAY Tweetleri

Helvahane: Osmanlı Sarayı’ndan Günümüze

Kitabın ismi, Osmanlı saray mutfağının önemli bölümlerinden biri olan “Helvahane”den geliyor. Aslında bir eczane işlevi gören Helvahane mutfağı, Osmanlı hekimlerinin en önemli şurup ve ilaçlarının yapıldığı yer olarak biliniyor. Saray mutfağı hiyerarşisinde kilercibaşı’na bağlı olan Helvahane’de, 1830-1860 yılları arasında 100’den fazla şagirt ve 6 ustadan oluşan bir kadronun görev yaptığı kayıtlara geçmiş.

Günümüz kayıtlarında Helvahane mutfağının ilk etapta Osmanlı saray mutfağının helva ve tatlı ihtiyacını giderdiği görünse de, aslında ilaç, sabun, mum, şerbet, şurup ve kuvvet macunları da bu ocakta üretilirdi. Bu yönüyle kitap, helvanın sadece bir tatlı olmadığını, aynı zamanda Osmanlı tıp ve eczacılık tarihindeki yerini de gözler önüne seriyor.

Kültürel ve Edebi Miras

Klasik Türk edebiyatı metinlerinde helvanın önemli bir yere sahip olduğu biliniyor. Divan şairleri, sevgili tasvirinde helvayı, hayran olanların helva kullanımını ve ölünün ardından helva sunumu geleneğini şiirlerinde işlemişlerdir. “Helvahane” kitabı, bu zengin edebi mirası da gün yüzüne çıkararak, helvanın kültürel ve sosyolojik boyutlarını okuyucuya sunuyor.

Yazardan Davet

Sibel Sayımlar, kitabıyla ilgili yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Helvanın Türk İslam Kültüründe hayatın her anında ve her döneminde yer alması, Orta Asya’dan göç yollarından sonra İslam’la tanışması, Selçuklu mutfağı, Osmanlı saray mutfağı ve Anadolu coğrafyasındaki yolculuğunu anlattığım kitap, içerik yönünden helvanın adı, anlamı, tarihi, kültürü, sosyolojisi, ritüelleri, edebiyatı, gastronomiyi ve tariflerini kapsadığı için multidisipliner bir çalışma oldu.”

Yazar, kitabın dağıtıma başlamasının ardından bir basın toplantısı düzenleyerek, kitabın yazılış amacı, içeriği, süreci ve imza günü hakkında geniş bilgi vereceğini de sözlerine ekledi.

Kitap Hakkında